“Montrö” Boğazlar Sözleşmesi

Erdoğan Erkaymaz

Mısır 1956 da “Süveyş benim” dediği an savaş çıktı!

Türkiye Büyük Millet Meclisi(TBMM) Başkanı Mustafa Şentop, 24 Mart 2021 Çarşamba günü bir televizyon kanalında katıldığı programda; “Bir Cumhurbaşkanı Montrö’yü de feshedebilir mi?” sorusuna “Teknik olarak evet” yanıtını vermesi; Montrö Sözleşmesi’ni bir daha gündeme getirerek tartışmaları başlattı. Aralık 2019’da Kanal İstanbul’un Çevresel Etki Değerlendirilmesi (ÇED) raporunun onaylandığının açıklanması üzerine Montrö Sözleşmesi bir kez daha gündeme gelmiş Cumhurbaşkanı, “Bir İstanbul boğazımız var. Siz Independenta olayını unutuyor musunuz? Hepsinden öte Montrö Anlaşması Türkiye’ye ne kazandırmıştır ne kaybetmiştir? Bunu hiç düşündünüz mü?” açıklaması yapmıştı…

Montrö Boğazlar Sözleşmesi, 1936’da imzalanan ve Türkiye’ye İstanbul ve Çanakkale boğazları üzerinden kontrol ve savaş gemilerinin geçişini düzenleme hakkını veren uluslarası sözleşme. Sözleşme, Türkiye’ye boğazlar üzerinden tam kontrol hakkı verir ve barış zamanı sivil gemilerin özgürce geçişini garantiler. Sözleşme Karadeniz’e kıyısı olmayan ülkelere ait savaş gemilerinin geçişini sınırlar. 1923’te Lozan Antlaşması ile birlikte imzalanan Boğazlar Sözleşmesi’nin yerine geçmiştir. Bu sözleşmeyle birlikte Uluslar arası Boğazlar Komisyonu’nun da görevi sonlanmıştır. Sözleşme yürürlüğe girdiği tarihen başlayarak yirmi yıl sürecektir. 20 Temmuz 1956 da sözleşmenin süresi bitmiş, sözleşmeyi imzalayan devletler Montrö Boğazlar Sözleşmesi’ni değiştirmek için girişimlerde bulunmuşlar ancak başarılı olamamışlardır.

Montrö Boğazlar Sözleşmesi, Lozan’a ek olarak Türkiye Cumhuriyeti’nin ülkesel egemenliğini tamamlamakta, Türk diplomasisinin çok büyük başarısıdır. Türkiye, Türk boğazlarından geçen gerek ticaret gemilerinin gerek askeri gemilerin Montrö Boğazlar Sözleşmesi açısından denetimini yapma yetkisini tek başına kullanmaktadır. Türkiye, İkinci Dünya Savaşı boyunca Montrö Boğazlar Sözleşmesi’nin özellikle savaşan devletlerin askeri gemileriyle ilgili hükümlerini titizlikle uygulamıştır. Bu güven verici tutumu nedeniyle taraf devletlerin hiçbiri 1956 yılında süresi dolmuş olan Montrö Boğazlar Sözleşmesi’ni sona erdirme girişiminde bulunmamıştır.

Ulusal kahramanımız Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün sadece savaş değil, barış dehasını da ortaya koyan eserlerinden biridir Montrö Boğazlar Sözleşmesi. Montrö’yü anlayabilmek için dünyanın öteki su yollarının durumlarını bilmek gerekir. Boğazlar benzeri yedi su yolunun tümünde iki yaka aynı ülkenin kontrolünde değildir. (Hürmüz, Cebelitarık, Bal-ül Mendep, Bering, Macellan, Malaka, Kiel) Panama ve Süveyş Kanalı da emperyalist ülkelerin kontolündedir. Mısır 1956 da “Süveyş benim” dediği an savaş çıktı!

Lozan’ı yıkalım, Montrö’yü kaldıralım diyenler, Sevr’e hizmet ediyorlar… Atatürk Türkiye’si ile hesaplaşmada yine aynı metod… Memleketin sinir uçları ile kurucu kolonları ile 19 yıldır aynı yöntemle uğraşıyorlar… Okullarımızdan Andımız’ın kaldırılması, Mustafa Kemal Atatürk’ün ve T.C. tabelalarının kaldırılması, Türkiye’nin kurucu antlaşmalarını kaldırma planları, Milli Mücadele kahramanlarına yapılan saldırılar, vatan hainlerinin adlarının okullara yurtlara verilmesi, devletin valisinin himayesinde hain mezarlarında anma törenlerinin düzenlenmesi… Laik, demokratik, çağdaş Cumhuriyetin, Atatürk Cumhuriyetinin “Boğazlardaki Türk Mührü” olarak bilinen Montrö Boğazlar Sözleşmesi’ne saldırmaya başladılar.

Devletimizin tapusu olan Lozan’ı yıllardır eleştiren zihniyetin, hızını alamayıp Montrö’ye de saldırmasını şiddetle kınıyor ve bu konuşmacıları devlet ciddiyetiyle konuşmaya davet ediyorum. Atatürk’ün koltuğunda oturanların, Atatürk’ün kurduğu Cumhuriyete ve devlete meydan okumalarına pabuç bırakılmaz. Bu sözler; gafletin, delaletin ve Cumhuriyet karşıtlığının geldiği boyutun açıkça göstergesidir. Bu düşüncede olanları Cumhuriyetimizin değerlerine ve milli egemenliğe sahip çıkmaya ve saygılı olmaya davet ediyorum.

Tarih:02 02 2022 21:27(1194)

Yorumcuların dikkatine! Yasal Uyarı!

  1. Yorumlarınızı anlaşılır bir dille ve dilbilgisi kurallarına uygun olarak özenle yazınız. BÜYÜK HARF kullanmayınız. Tekrar okuyarak yanlışlarınızı düzeltiniz.
  2. Anlaşılmaz kısaltmalar yapmayınız.
  3. Lütfen yorumlarınızda terbiye dışı sözler kullanmayınız.
  4. Yazılan yorumların sorumluluğu yazarına aittir. Sonradan pişman olunacak hukuki sorunlarla karşılaşmamak için kişi veya kurumlara yöneltilmiş olan eleştirileriniz hakarete varmasın.
  5. Yorumlar denetlendikten sonra yayına verilecektir.
  6. Yazılarımızda yanlış ya da kusurlu bir konu bulunursa bunu lütfen bize bildiriniz.

Yukarıdaki Sözleşmeyi/Uyarıları kabul ediyorum.
'Evet' Yazın:
İsim:
E-mail: (isteğe bağlı)

| Beni Unut

Türk Modeli Bir Sistem


Papaz Eriği


Memleket İsterim


1 Mayıs İşçinin Emeğin Bayramı Kutlu Olsun


Davulcunun Kefen Parası


2022 - 1443 Ramazan İmsakiyesi


Sahibinden Satılık Ev ve Arsalar


Boyabat'ın 2021 yılı nüfusu belli oldu


Boyabat’tan Kar Manzaraları-2 (23 Ocak 2022)


Rıza Mor'u Aramızdan Ayrılışının 6. Yılında Rahmetle Anıyoruz


Mutlu Eğitim


Arefe Günü ve Ramazan Bayramı


Dualarla bayrama ulaşmak


Yılmaz Özdil şehit dedelerimizin dünyanın nerelerinde yattığını


On Bin Ekmek Faturası


Boyabat Ticaret ve Sanayi Odası Tanıtım Videosu


2019 Yılı Sinop İlçeleri Belediye Başkanlığı Seçim Sonuçları


Korona Virüs Salgını İçin Korunma Yöntemleri


8-9 Şubat Boyabatta Kar Yağışından Görüntüler


5 bin - 30 bin TL'yi aşan faturaların GİB Portalından e-Arşiv olarak Düzenlenmesi


Cumhuriyet’e Yazdım


Müjde…. Hadi Hayırlı Olsun


Kıta sahanlığının da Yunanistan’a bırakılması da mı yalan iftira?


Boğazda Can Pazarı


Teşrik tekbiri başladı


Pirinçle meşhur olduk! Sıra domateste...


Sallım Çorba


Anlayamadıklarım


Yazı ve Haberleriniz İçin:
boyabatgazetesi@boyabatgazetesi.com
haber@boyabatgazetesi.com
adreslerine E-posta gönderebilirsiniz.
Mayıs ayı ziyaretci sayısı:

287835


Tasarım:DtGaNi